نسیم اقتصاد- توسعه صادرات غیرنفتی با وجود اهمیت فراوان به دلیل مشکلات زیرساختی اقتصاد، هنوز محقق نشده است.

به گزارش پایگاه خبری نسیم اقتصاد به نقل از خبرنگاران جوان، افزایش صادرات غیرنفتی و کاهش وابستگی به درآمدهای نفت موضوعی است که دولت ها در ادوار مختلف از آن به عنوان یکی از اهداف مهم و ضروری خود یاد کرده اند، چراکه این مسئله سبب می شود تا با تقویت نظام ارز آوری، شاهد اشتغالزایی در کشور باشیم.
اهمیت توسعه صادرات غیرنفتی به قدری بالا بود که از برنامه سوم توسعه تاکنون برای آن هدف گذاری شده و افزایش آن یکی از الزام های درونی کشور به منظور تحقق اهداف سند چشم انداز 1404 است.
مقام معظم رهبری نیز در 13 اردیبهشت سال 1373 از بستن چاه‌های نفت و شکل‌گیری اقتصاد کشور بر اساس تولیدات غیرنفتی به عنوان «آرزوی واقعی» خود نام بردند و همگان را به تلاش در مسیر تحقق این امر مهم فرا ‌خواندند.
اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهور از توسعه صادرات غیرنفتی به عنوان یکی از اولویت‌های مهم دولت یازدهم یاد می‌کند و معتقد است، همکاری وزارت اقتصاد به عنوان مسئول برنامه ملی‌ برون‌گرایی اقتصاد مقاومتی با وزارت صنعت و سازمان مدیریت و برنامه ریزی، امری لازم است تا بدین طریق، دستور العملی شفاف، تدوین و مشخص شود.
مطابق با آخرین آمار تجارت خارجی ایران در 5 ماهه نخست سال جاری که از سوی گمرک منتشر شده ،صادرات کشور حدود 17 میلیارد و 193 میلیون دلار بوده که این میزان در مقایسه با 4 ماهه قبل، 9.5 درصد کاهش و تقریباً متوقف شده است، بنابراین بعید نیست که در شش ماهه اول سال 96 بتوانیم حداقل نسبت به سال قبل، صادرات برابری داشته باشیم.
منفی شدن تراز تجاری
به گفته محمد لاهوتی رئیس کنفدراسیون صادرات ایران ، مجموع تجارت خارجی کشور به مرز 6 میلیارد و 635 میلیون دلار رسید که حجم آن مدت مشابه سال قبل، 5.34 درصد بزرگتر شده است، ولی نسبت به 4 ماهه نخست امسال که رشد 6 درصدی را تجربه کرد، کاهش را نشان می‌دهد.
لاهوتی گفت: صادرات حوزه پتروشیمی در 4 ماهه نخست سال جاری 3 درصد منفی بوده اما هم اکنون شاهد رشد 20 درصدی آن بوده ایم ، در حالیکه صادرات میعانات گازی با کاهش 5 درصدی مواجه بوده است.
رئیس کنفدراسیون صادرات ایران تصریح کرد: رشد منفی صادرات در 5 ماهه نخست سال جاری بیشتر در خصوص کالاهایی صدق می‌کند که مورد تأکید اقتصاد مقاومتی بوده و ارزش افزوده بالایی را برای کشور به ارمغان داشته است، البته این میزان کمتر کالاهای خام را شامل می شود.
وی بیان کرد: متأسفانه بیشترین رشد منفی را در بخش سایر کالاها با 9.30 درصد شاهد هستیم که اگرچه در مدت مشابه 4 ماهه، حدود 15 درصد رشد منفی به ثبت رسانده بود، اما اکنون این رقم به 9.3 درصد رسیده که از این جهت، کاهش میزان افت صادرات این کالاها، نقطه مثبت آمارها به شمار میرود.
رئیس کنفدراسیون صادرات ایران تاکید کرد: تراز تجاری 5 ماهه کشور، 2 میلیارد و 249 میلیون دلار منفی به نفع واردات است که این تراز منفی همواره به غیر از دوره محدودی در سال گذشته، بر تجارت خارجی ما حاکم بوده است، البته دلیل اصلی آن، پایین بودن سطح واردات و صادرات در مقیاس جهانی است و تا زمانی که نتوانیم میزان تجارت را در واردات و صادرات افزایش داده و خود را به سهم 1.2 درصدی در تجارت جهانی برسانیم، این تراز منفی می تواند باقی بماند.
وی یادآور شد: با توجه به وضعیت شش ماهه اول امسال که 5 ماه آن تاکنون پشت سر گذاشته شده و آمارهای مرتبط با آن نیز منتشر شده، به نظر می رسد که رسیدن به هدف‌گذاری سال 96، همچون سال 95 دور از دسترس است.
بالا بودن هزینه تمام شده کالا مانع رشد صادرات
محمود بازاری مدیر کل دفتر توسعه صادرات کالای سازمان توسعه تجارت اظهار کرد: در زمینه بازارسازی و بازاریابی برنامه‌ای تنظیم کرده‌ایم و الزام بودجه‌ای در این زمینه ضروری است . در بخش تأمین اعتبارات تسهیلات بانکی یکی از مشکلات اساسی بحث هزینه تمام شده کالای صادر شده است و صادرکننده ما نمی‌تواند در بازار جهانی با قیمت تمام شده بالا رقابت کند.
بازاری همچنین تصریح کرد: در بخش‌های خدمات رسانی و پشتیبانی به عنوان مثال در بنادر و گمرکات، مشکلاتی داشته ایم و در شورای عالی صادرات آنها را طرح شده و امیدواریم که درحوزه رسیدگی به این مشکلات ابلاغیه های خوبی از طرف دولت به سازمان های ذی‌ربط صورت گیرد.
مدیر کل دفتر توسعه صادرات کالای سازمان توسعه تجارت با اشاره به اینکه صادرات باید محور تولید و اشتغال باشد،بیان کرد: صادرات در 6 ماهه اول سال 95 عملکرد خوبی نسبت به سال 94 نداشت، اما در 6 ماهه دوم سال 95 رشد صادرات را شاهد بودیم.
بازاری در پاسخ به این سؤال که آیا رشد صادرات در نیمه دوم سال 95 به دلیل افزوده شدن میعانات گازی به اقلام غیرنفتی بود، تأکید کرد: از لحاظ وزنی افزایش صادرات بدون میعانات نیز رشد داشت ولی از جهت دلاری کاهش را نشان می‌داد و چون برخی از محصولات تابع قیمت جهانی است، نمی توانیم تغییری در ارزش افزوده ایجاد کنیم.
کاهش صادرات ناشی از افت شدید قیمت نفت
حمید حسینی عضو اتاق بازرگانی ایران در پاسخ به این سوال که برجام تا چه اندازه بر روند صادرات و واردات کشور تأثیر گذاشته است، گفت: افزایش صادرات غیرنفتی سبب شد تا شاهد تراز تجاری مثبتی باشیم و صادرات میعانات گازی فعلا تأمین کننده نیازهای رسمی کشور است.
وی ادامه داد: روزی 600 هزار بشکه می‌توانیم صادرات میعانات گازی داشته باشیم که قریب به 30 میلیون دلار بوده و سالانه رقمی بالغ بر 8 میلیارد دلار سرمایه ناشی از این صادرات نصیب کشور می‌شود.
حسینی در بخش دیگری از سخنانش لغو تحریم‌های مربوط به بیمه و کشتیرانی را از پیامدهای مثبت برجام برشمرد و افزود: تحقق این عوامل سبب شد تا مسائل مربوط به حمل و نقل آسان تر شود و این امر بر روند صادرات و واردات کشور تأثیر گذاشته است.
وی با اشاره به افت شدید قیمت نفت عنوان کرد: اگر با کاهش قیمت نفت مواجه نبودیم، می‌توانستیم به افزایش 20 درصدی برسیم.
حسینی با اشاره به عمده اقلام صادراتی غیرنفتی کشور گفت: صادرات غیرنفتی در سه گروه کالاهای صنعتی، فرآورده‌های نفتی و محصولات کشاورزی و معدنی تقسیم می‌شوند که در سال گذشته شاهد افزایش این اقلام بوده ایم.
عضو اتاق بازرگانی ایران ادامه داد: به دلیل کاهش ارزش کالاهای صادراتی، افزایش 9 درصدی صادرات آثار خود را آنطور که انتظار می‌رفت نشان نداد، چراکه ارزآوری بر افزایش وزنی صادرات از اهمیت بالایی برخوردار است.
وی در خصوص تأثیر اشتغالزایی بر این بخش تصریح کرد: در سال 95 مجموع صادرات نفتی و غیرنفتی کشور قریب به 90 ملیارد دلار بوده ، در حالیکه مجموع واردات کشور 50 میلیارد دلار برآرود شده که این عوامل زمینه را برای رشد اقتصادی کشور فراهم کرده است.
حسینی در پایان با بیان اینکه با یک درصد رشد اقتصادی زمینه برای 100 هزار فرصت شغلی ایجاد می‌شود، گفت: به دنبال لغو تحریم‌ها و با توجه به رشد اقتصادی 7. 6 درصدی سال 95، زمینه برای 760 هزار فرصت شغلی در کشور فراهم شده بود.
 

اخبار مرتبط

نظرات شما